top of page

Naoberschap: oude wijsheid of moderne communityhype?

  • Foto van schrijver: Ella van der Naalt
    Ella van der Naalt
  • 3 uur geleden
  • 3 minuten om te lezen

Misschien heb je het woord weleens gehoord: naoberschap (of noaberschap). Het is een term die zijn oorsprong vindt in het oosten van Nederland, in regio’s zoals Drenthe, Twente en de Achterhoek.

Letterlijk betekent het: nabuur-schap.


Maar de betekenis gaat veel verder dan dat.

Naoberschap is geen losse vriendelijkheid. Het is een manier van samenleven: een verantwoordelijkheid dragen; voor elkaar, voor de gemeenschap.



Foto: Coen Koppen (links in oranje, Ella)
Foto: Coen Koppen (links in oranje, Ella)

Wat is naoberschap?

Van oudsher betekende naoberschap dat je er voor elkaar bent in de dagelijkse momenten-- niet omdat het moet, maar omdat het vanzelfsprekend is dat je voor elkaar zorgt... "it takes a village."


In dorpen en kleine gemeenschappen was het normaal dat je:


  • hielp bij ziekte of verlies

  • eten bracht wanneer iemand het zwaar had

  • meehielp met praktische dingen, zoals bouwen of oogsten

  • aanwezig was bij belangrijke momenten in iemands leven


Zonder dat daar iets tegenover hoefde te staan.

Het was een stil begrip van:

we dragen elkaar

Niet perfect. Niet altijd makkelijk. Maar wel echt.



Naoberschap in deze tijd


In de huidige samenleving zijn we een groot deel van die vanzelfsprekende verbondenheid kwijtgeraakt.

We leven individueler. Sneller. Vaak meer op onszelf. En tegelijkertijd merk ik, ook in mijn werk, dat er een diep verlangen leeft naar:

  • echte verbinding

  • gezien worden

  • gedragen worden door anderen

Daar ontstaat iets interessants.

Want hoewel we niet meer afhankelijk zijn van onze buren om te overleven, ontstaat er een nieuwe vorm van naoberschap: één die we bewust kiezen.




De link met community werk in Nederland

Community werk, zoals we dat vandaag de dag zien, raakt aan dezelfde kern als naoberschap.

Alleen ziet het er anders uit... Het ontstaat niet meer natuurlijk, of automatisch, omdat je naast elkaar woont, maar omdat je elkaar vindt op basis van:

  • gedeelde waarden

  • persoonlijke groei

  • verlangen naar verbinding


In een gezonde community zie je echter toch dezelfde elementen terug:

  • wederkerigheid

  • zorg voor elkaar

  • ruimte voor ieders proces

  • het gevoel dat je er niet alleen doorheen hoeft


Het verschil zit in bewustzijn.

Waar naoberschap vroeger vanzelfsprekend was, is het nu iets wat we opnieuw aan het leren zijn...



2008: foto van 12 jarige Ella ;)
2008: foto van 12 jarige Ella ;)

Mijn verbinding met naoberschap (Drentse opvoeding)

Zelf voel ik een diepe herkenning in dit principe van naoberschap en community, juist ook door mijn roots in Drenthe. Er zit iets in die nuchtere, stille manier van er voor elkaar zijn - die me raakt.

Dat je geen specifieke prestaties hoeft te leveren, maar er 'gewoon' voor elkaar bent.

Geen grote woorden, maar juist de subtiele daden... de extra aandacht, het opmerken. Ongevraagd voor elkaar opdraven. En ergens voelt het alsof die laag altijd al in mij zat, en nu op een nieuwe manier tot leven komt in mijn werk.


Naoberschap binnen Ella Gaia

In mijn werk met Ella Gaia probeer ik die essentie van naoberschap op een moderne manier vorm te geven. Niet als verplichting of methodiek, maar als subtiele uitnodiging...


Tijdens ceremonies en sessies ontstaat vaak vanzelf:

  • dat mensen elkaar echt zien, en het benoemen

  • dat er geluisterd wordt zonder oordeel, mensen gedragen worden door de groep

  • dat er zachtheid en steun voelbaar is, en soms zelfs emotionerend

  • dat je even niet alles alleen hoeft te dragen... en voelt dat je niet alleen bent


En misschien nog wel belangrijker: dat deelnemers zich onderdeel voelen van iets groters dan alleen hun eigen proces. En dat is waar échte verbinding bestaat.


Ceremonie bij Ella Gaia (2024)
Ceremonie bij Ella Gaia (2024)

Wederkerigheid zonder druk

Wat voor mij belangrijk is, is dat deze vorm van naoberschap vrij blijft. Geen verwachtingen of sociale druk... Want je hoeft niets te geven om erbij te horen: je mag juist jezelf zijn, en van elkaar genieten; ook van de verschillen.


En juist daardoor ontstaat het vaak vanzelf. Mensen die:

  • terugkomen

  • anderen meenemen

  • hun ervaring delen

  • elkaar ondersteunen, ook buiten de sessies om


Dat is voor mij het moment waarop een groep verandert in een community.



Een oude beweging, opnieuw gevoeld

Voor mij voelt naoberschap als iets ouds dat we niet opnieuw hoeven uit te vinden,maar mogen herinneren. In een wereld die soms snel en individueel voelt,is er nog steeds een diepe menselijke behoefte om:


  • samen te zijn

  • elkaar te dragen

  • en ons verbonden te voelen


Misschien niet meer met alleen onze buren, maar wel met de mensen die we onderweg ontmoeten.

En misschien begint dat gewoon hier: bij vertragen, bij voelen, bij echt aanwezig zijn - met jezelf en met elkaar.


Dankjewel voor het lezen,

Ella

 
 
 

Opmerkingen


bottom of page